Camiyi Almanlara satmışlar

Mustafa Kemal Atatürk'ün cumhurbaşkanı, İsmet İnönü'nün Başbakan olduğu dönemde Elazığ'daki bir caminin Alman ortaklı maden şirketine satılmasına Bakanlar Kurulu kararıyla onay verildiği ortaya çıktı.

12 Kasım 2013 Salı 00:45
Camiyi Almanlara satmışlar
 Herşey Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın bir konuşmasında "yol medeniyettir, yol için gerekirse cami yıkarız, sonra yerine daha iyisini yaparız" demesiyle başladı.

Sonrasında yol için cami yıkılır mı tartışmaları üzerinden Cumhuriyet Halk Partisi'nin "cami yıktırmayız" çıkışı geldi. Yol için cami yıkılır mı yıkılmaz mı tartışması bir yana, CHP'nin her konuda referans gösterdiği, Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk Cumhurbaşkanı ve CHP'nin ilk genel başkanı Mustafa Kemal Atatürk'ün  ve yine CHP'nin efsane ismi İsmet İnönü'nün cami yıktırmak bir yana, bir Alman şirketine satılması için onay verdiği ortaya çıktı.

Derin Tarih dergisinin Kasım sayısında yayınladığı belge ile ortaya çıkan bilgiye göre, Mustafa Kemal Atatürk'ün cumhurbaşkanı (reis-i cumhur), İsmet İnönü'nün ise başbakan (başvekil) olarak imzasını koyduğu kararname ile Elazığ'ın Maden ilçesine bağlı bulunan Kallar camii müştemilatıyla beraber Alman ortaklı maden şirketine satılmış.

12 Ağustos 1928 tarihli resmi belgeye göre, Elazığ'a bağlı Maden şehrindeki Kallar mahallesi, bütün binaları ve camisiyle beraber Deutsche Bank ile İş Bankası'nın ortak kurduğu Ergani Bakır T.A.Ş'ye satıldı. Osmanlı döneminde ücra bir sancak olan Elazığ'ın Maden ilçesindeki bu satış Başvekalet Muamelat Müdüriyeti'ne ithafen yazılmış 7005 nolu Kararname ile kayıt altına alınmış. Belgeye göre satış kararı 12 Ağustos 1928 tarihinde Başbakan İsmet İnönü başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu'nda imzaya alınmış.

Kallar Mahallesi, camii ve müştemilatının Alman ortaklı Ergani Bakır T.A.Ş'ye satılmasının imza altına alındığı belgedeki ifadeler şu şekildeydi:

"Başvekalet
Muamelat Müdüriyeti
Aded 7005

Kararname

Etraf ve civarındaki mebaninin (binaların) Bakır Madeni şirketine istimlak edilmesi ve mahalli müftülükçe tasfiye haricinde ve metruk bırakılması hasebiyle tekrar ihyasına lüzum olmadığı anlaşılan Elaziz (Elazığ) mülhakatından Maden kazasında kain Kallar namıyla maruf camiin mahalli heyet-i idaresince takdir olunan bi beş yüz lira bedel ile mezkur şirkete tefvizi Evkaf müdiriyet-i umumiyesinin (Vakıflar Genel Müdürlüğü'nün) 11 Ağustos 1928 tarih ve 53250/91 numerolu tezkeresiyle vuku bulan teklifi üzerine İcra Vekilleri Heyeti'nin (Bakanlar Kurulu'nun) 12 Ağustos 1928 tarihli içtimaında (toplantısında) tasvib ve kabul olunmuştur.

12 Ağustos 1928
Reisicumhur
Mustafa Kemal
İmza

İmzalar
Başvekil İsmet, Adliye vekili, Dahiliye vekili, Hariciye vekili vekaleti, Müdafaa-i Milliye vekili, Sıhhiye ve Muavenet-i İçtimaiye vekili, İktisad vekili, Nafia vekili, Maarif vekili, Maliye vekili"

TARİHİ CAMİ MADENE ENGEL OLDU

Dergideki bilgilere göre Almanlar Maden Dağları'ndaki bakır cevherini çıkarmak istiyordu ancak maden bölgesindeki tarihi Kallar mahallesi ve camii bu işlerin başlamasına engel oluyordu. Bakanlar Kurulu 11 Ağustos'taki kararıyla mahalleyi, camiyi ve müştemilatını Alman şirketine satarak bu sorunu çözdü. Böylece Deutsche Bank ve İşbankası ortaklığıyla kurulan Ergani Bakır T.A.Ş tarihi caminin resmen sahibi oldu ve yıktırmak için önünde bir engel kalmadı. 

HEM CAMİYİ HEM TONLARCA MADENİ KAYBETTİK

Bakanlar Kurulu kararıyla satılıp yıkılmasının yolu açılan Kallar Camii 16. yüzyılda Mehmed Ağa tarafından Elazığ'ın Maden ilçesinin Kallar Mahallesi'nde yaptırılmıştı. Kallar Camii 11 Ağustos'taki karar ile Ergani Bakır T.A.Ş.'ye 1500 lira bedelle satıldı ve yerle bir edilerek yok edildi. Bu arada Kallar camii etrafından çıkarılan bakır madeni işlenmemiş bakır olarak başta Almanya olmak üzere batılı devletlere sevk edildi. Bu madenlerden 530 bin ton işlenmemiş bakır, 500 ton altın ve tam olarak ağırlığı bilinmeyen binlerce ton gümüş çıkarılıp yurt dışına gönderildiği belirtiliyor...


rotahaber

Son Güncelleme: 14.11.2013 00:17
Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.